Sayı: 108
“Ev aletlerinde enerji verimliliği ile ilgili projeler için verilen bir hibe duyurusuyla karşılaştım ve iklim değişikliği ile yeni nesiller için enerji konularının arasındaki ilişki üzerine bir proje geliştirmeye karar verdim” diyor Meltem Şengün Ucal ve ekliyor: “Yeni nesiller, iklim değişikliğinin olumsuz etkilerden en çok etkilenecek olan nesiller olacak.”
Meltem’in projesi Türkiye’de Enerji Verimli Ürünlerin Piyasa Dönüşümü projesi(EVÜDP) Hibe Programı ile desteklenen beş projeden biri oldu ve 100 bin ABD Doları almaya hak kazandı. Küresel Çevre Fonu (GEF) ve UNDP kaynakları ile finanse edilen EVÜDP, piyasa dönüşümünü hızlandırarak ve enerji verimli aletlerin hem aile bütçelerine hem çevreye yararlı olduğu konusunda insanları bilinçlendirerek evlerdeki elektrik tüketiminin ve buna bağlı olarak sera gazı salımının azaltılmasını amaçlıyor.
Türkiye’de 17 milyon hanehalkı var ve bulaşık makineleri, buzdolapları ve klimalar gibi modern evlerin vazgeçilmez unsuru olan ev aletleri giderek büyüyen bir sektör. Ancak yapılan bir anket, Türkiye nüfusunun yalnızca yarısının enerji verimliliği etiketlemeleri hakkında bilgi sahibi olduğunu ortaya çıkardı. İklim değişikliğinin tehlikeleri konusunda göreceli olarak daha fazla bilinçli olunsa da, insanlar satın alma tercihlerinin fark yaratabileceğinin daha az farkındaydı.
EVUDP’nin hibe programı ile desteklenen Meltem’in projesi üç şehirde (İstanbul, İzmit, Bursa) farkındalık artırma kampanyası başlattı ve 1,300 kadın tüketicinin katıldığı bir anket yapıldı. Kadınlar ve çocuklar için özel kitapçıkların da dağıtıldığı bu buluşmalarda, gelecekte iklim değişikliğinin güçlükleriyle başa çıkacak olan yeni nesil için geliştirilen enerji verimliliği konulu bir internet oyununun tanıtımı da yapıldı.
6-12 yaş aralığındaki çocuklar için uygun olan bu etkileşimli oyunu, 26 ilköğretim okulunda 3,500 çocuk oynadı. Oyun ev aletlerinin verimli şekilde kullanımının öğrenilmesi için basit ve eğlenceli bir fırsat sunuyor.
Meltem şöyle diyor: “Yeni neslin bu kadar zeki ve şimdiden enerji verimliliği savunucusu olduğunu görmek çok heyecan vericiydi. Özellikle düşük gelirli bölgelerdeki okullardan çocukların enerji verimliliği konusuna büyük ilgi gösterdiğini fark ettik.”
Türkiye’nin enerji verimliliği ile ilgili çalışmalarının kilit noktası tüketicilerin bilinçlendirilmesi oldu. Şimdiye kadar, Meltem’in hibe başvurusunda bulunduğu EVÜDP, enerji verimliliği ve enerji etiketleri üzerine yapılan eğiticilerin eğitimi faaliyeti ile satış personeli eğitiminin 50 binden fazla satış personeline yayılması sağlandı.
Enerji verimli ürünlerin çevre için iyi olduğu ve elektrik faturalarını yüzde 50 oranında azalttığı mesajlarının iletildiği kamuoyunda farkındalık yaratma kampanyası 9 milyon insana ulaştı.
Yapılan diğer çalışmalar, çevre dostu tasarımların standartlarının iyileştirilmesini ve piyasaya sürülen yeni ürünlerin ayrıntılı etiketlenmesini kapsıyor. Tüm bu çalışmaların sonucunda, verimliliğin yüzde 50 artması bekleniyor.
Uygunluğu sağlamak amacıyla UNDP, Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı çalışanlarına ilgili mevzuatın uygulanması ve elektrikli ev aletlerinden kaynaklanan enerji tüketimini ve sera gazı salımlarını ölçecek bir piyasa izleme sisteminin kurulması için destek oldu.
2014’ün sonuna kadar Türkiye’de alınmış olan tedbirler sayesinde 3,7 gigawat saatlik enerji kullanımının tasarruf edilmesi ve 2,4 megaton karbondioksit gazının havaya karışmasının önlenmesi bekleniyor.
Anadolu Efes, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) işbirliğiyle yürütülen Gelecek Turizmde-Sürdürülebilir Turizm Destek Fonu Projesi’ne bu yıl 66 ilden 417 adet başvuru yapıldı ve desteklenmek üzere üç proje seçildi.
Göbeklitepe, Urfa mimarisine yön verecek
Destek almaya hak kazanan projelerden ilki Şanlıurfa Ticaret ve Sanayi Odası tarafından Şanlıurfa Valiliği ortaklığı ile yürütülecek olan ‘Dünyanın En Eski Tapınağı Göbeklitepe’de Taş İşçiliği’ oldu.
Projeyle, dünyanın ilk tapınağı Göbeklitepe’de 12 bin yıl önce başlamış olan taş işçiliğinin gelecek kuşaklara aktarılması, bölgedeki nitelikli turist sayısının ve turizm gelirlerinin artırılması amaçlanıyor.
Göbeklitepe’de nihai hedef; turistik ürünlerde kullanılabilecek geleneksel taş işçiliği motiflerinin tespit edilip, paralelinde yeni taş ustaları yetiştirmek üzere bir ‘Taş İşçiliği Atölyesi’nin kurulması ve bölgeye gelen turistlere bu otantik deneyimin yaşatılması olarak belirlendi.
Ayrıca, turizm sektöründeki KOBİ'leri güçlendirip kentteki geceleme oranını yükselterek turizm gelirlerini artırmayı hedefleyen proje ile bir Göbeklitepe Sempozyumu düzenlenmesi planlanıyor.
Dünyanın en eski ‘tapınak merkezi’ olduğu belirtilen Göbeklitepe, yakın bir geçmişte UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alınmıştı.
5 bin yıllık Arslantepe Höyüğü ‘Gelecek Turizmde’ sayesinde canlanacak
Fon desteği almaya hak kazanan “Malatya'nın Mirası Arslantepe” ile Arslantepe’nin sosyal ve kültürel potansiyelini harekete geçirecek bir yerel kalkınma projesi planlandı.
Proje ile tarihi günümüzden 5.000 yıl öncesine dayanan Malatya’nın Battalgazi ilçesindeki arkeolojik yerleşim alanı olan Arslantepe Höyüğü tanıtılacak ve geliştirilecek.
Arslantepe Destekleme ve Geliştirme Derneği ve Battalgazi Belediye Başkanlığı tarafından tasarlanan projeyle Arslantepe'nin bir turistik cazibe merkezi olmasını sağlamak; tanıtımına katkıda bulunmak; bölge halkına Arslantepe'yi sahiplenme, gurur duyma ve koruma bilinci vermek ile ilçedeki ekonomiyi canlandırmak amaçlanıyor.
‘Gelecek Turizmde’den Safranbolu’nun hem turizmine hem de ekonomisine destek
Sürdürülebilir Turizm Destek Fonu’ndan yararlanmaya hak kazanan üçüncü proje ‘Safranbolu Hatırası’.
Proje kapsamında, Safranbolu’yu ziyaret eden turistlerin hediyelik eşya satın alma davranışları ile beklentileri belirlenecek ve bu doğrultuda yeni hediyelik eşya tasarımlarının ortaya çıkarılmasına öncülük edilecek.
Karabük Üniversitesi ve Safranbolu Esnaf ve Sanaatkarlar Odası işbirliği ile gerçekleştirilecek projede hedef; Safranbolu'ya özgü hediyelik ürünlerin çeşitliliğini artırmak ve bölge halkı için bu çerçevede yeni iş imkânları yaratmak.
Anadolu Efes, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) işbirliğiyle hayata geçirilen Gelecek Turizmde Sürdürülebilir Turizm Destek Fonu’nun ilk dönem projelerinden “Seferihisar’ın Geleneksel Mutfağı” 4 Kasım Salı günü düzenlenen toplantıyla tanıtıldı.
Dünyaca ünlü “Sakin Şehirler” (Cittaslow) arasında yer alan İzmir’in Seferihisar ilçesi Anadolu Efes, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) işbirliğiyle hayata geçen Gelecek Turizmde Sürdürülebilir Turizm Destek Fonu’yla (STDF) markalaşma yolunda önemli bir adım atıyor. Gelecek Turizmde ilk dönem projelerinden “Seferihisar’ın Geleneksel Mutfağı” projesiyle Seferihisarlı kadınlar bölgeye özgü tatları markalaştıracak.
Seferihisar’ın yerel lezzetleri dünyaya açılıyor
Turizm odaklı projelerle yerel kalkınma modelleri oluşturan Gelecek Turizmde Sürdürülebilir Turizm Destek Fonu kapsamında Seferihisar’ın Geleneksel Mutfağı Projesi’nde kurulan mutfağa fon desteğinin yanı sıra yararlanıcılara eğitim ve mentorluk desteği de veriliyor.
Üretilen özel ürünlerin Seferihisar pazarlarının yanı sıra internet aracılığıyla da tüketiciye ulaştırılması amaçlanıyor.
Seferihisar’ın Geleneksel Mutfağı, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Anadolu Efes ve UNDP yöneticileri, Seferihisar Belediye Başkanı Tunç Soyer, Seferihisar Kaymakamı Resul Çelik, Seferihisar İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürü
Ali Özdemir, Hıdırlık Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı Neptün Soyer, Yavaş Yaşamı Destekleme Derneği Başkanı Bülent Köstem, İzmir Ekonomi Üniversitesi Tarımsal Teknoloji ve Gıda Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Kamile Nazan Turhan ve basın mensuplarının da katılımıyla 4 Kasım 2014 Salı günü düzenlenen toplantıyla tanıtıldı.
“Geleceği aydınlatan parlak fikirler” mottosuyla 13-16 Kasım tarihlerinde İstanbul’da İnovasyon Türkiye 2014 fuarı düzenlendi.
Açılışı GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanı Sadrettin Karahocagil ve Başkan Yardımcısı Muhammed Adak tarafından yapılan İnovasyon Türkiye Fuarı’nda; GAP Bölge Kalkınma İdaresi tarafından yürütülen yenilikçi projeler de tanıtıldı.
GAP Bölge Kalkınma İdaresi uzmanları, İpekyolu ve Karacadağ Kalkınma Ajansları ve GAP YENEV Merkezi ve UNDP temsilcilerinin de katıldığı fuarda stand kurularak, bölge genelinde yapılan yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği ile ilgili çalışmaların geniş bir kitleye tanıtılması ve yaygınlaştırılması sağlandı.
Standlarda Organik Tarım Küme projesi ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Kullanımı ve Enerji Verimliliğinin Arttırılması projesi gibi projeler hakkında bilgi verildi.
İnovasyon Fuarı; yenilikçi çözümler ve yeni teknolojilerle, sanayi ve akademik çevre arasındaki bilgi ağını genişleterek yenilikçi fikirleri buluşturmayı, dolayısıyla geleceğe yönelik çözümler üretmeyi hedefliyor.
Türkiye’de gönüllülüğün teşvik edilmesi ve gönüllülüğü kolaylaştırıcı yasal çerçeve oluşturulması amacıyla başlatılan çalışmanın ilk çalıştayı 31 Ekim’de Türkiye Barolar Birliği Binasında düzenlendi.
Çalışmayı Ulusal Gönüllülük Komitesi üyelerinden UNV, Türkiye Üçüncü Sektör Vakfı (TÜSEV), Türk Eğitim Gönüllüleri Vakfı (TEGV) Mahalle Afet Gönüllüleri (MAG) ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Eğitim ve Araştırma Merkezi (ÇASGEM) yürütüyor. Türkiye Barolar Birliği (TBB) de çalışmaya destek veriyor.
Yapılan çalıştayda yasal mevzuatın taranması sırasında aşağıdaki konular üzerine yoğunlaşılmasına karar verildi:
Bu konularla ilgili sivil toplum kuruluşlarının deneyimlerini bir araya getirmek için bir anket çalışması düzenlenecek.
Gelen sonuçlara göre hazırlanacak bir soru kitapçığı TBB’ye gönderilecek. TBB soru kitapçığındaki soruları yasal mevzuata göre cevaplandıracak.
Bu çalışmanın sonrasında sivil toplum kuruluşları ve kamu kuruluşlarının katılacağı bir çalıştay yapılması planlanıyor.
Küresel Çevre Fonu’nun (GEF) finansal desteğiyle Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından uygulanan “Türkiye’de Enerji Verimli Ürünlerin Piyasa Dönüşümü Projesi” (EVÜDP) Hibe Programı kapanış toplantısı 27 Kasım’da Ankara’da yapıldı.
Hibe programı, Türkiye’de elektrikli ev aletlerinin enerji verimliliği konusunda üniversitelerde yapılan akademik çalışmalara katkı sağlamayı, kapasite geliştirmeyi ve bu kapsamda lisans ve/veya lisansüstü düzeyde derslerin açılarak mevcut müfredata konmasını amaçladı.
Bu anlamda beş üniversite projesini destekleyen hibe programının kapanış toplantısında konuşan Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü Genel Müdür Yardımcısı Erdal Çalıkoğlu, Türkiye’de enerji tüketiminin yüzde 36’sının konut sektörü tarafından gerçekleştiğini ancak aynı sektörde yüzde 30 oranında tasarruf sağlanabileceğini belirterek hibe programının önemine değindi.
Hibe Programı kapsamında desteklenen üniversiteler Ankara Üniversitesi, Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul Aydın Üniversitesi, Kadir Has Üniversitesi ve Özyeğin Üniversitesi oldu.
Hem teknik, hem ARGE hem de sosyal konuları ele alan projeler kapsamında ders programları açıldı, ev aletlerinin enerji verimliliği ve enerji tüketiminin iklim değişikliğine etkisi konularında araştırma ve eğitim laboratuvarları kuruldu, bilgi birikimi ve farkındalık yaratıldı ve bu alanda çalışan çeşitli kurum ve kuruluşlarla ortaklıklar geliştirildi.
Hibe Programı kapanış toplantısında ayrıca projelerin değerlendirmesi yapıldı, Hibe Programı faydalanıcıları ile röportajlar gerçekleştirildi ve proje öyküleri kitapçığı tanıtıldı.
Detaylı bilgi için www.evudp.net adresini ziyaret ediniz.
EVÜDP Hibe Programı Proje Öyküleri kitapçığı için tıklayınız.
5 Aralık Dünya Gönüllüler Günü gönüllü faaliyetlerin önemine dikkat çekmek ve gönüllülerin toplumlara sağladığı katkının değerine vurgu yapmak için tüm dünyada gönüllüler ve gönüllülerle çalışan kuruluşlar tarafından 1985 yılından beri kutlanıyor.
Bu yıl Birleşmiş Milletler Gönüllüleri (UNV) ve UNV’nin kurucularından olduğu Ulusal Gönüllülük Komitesi, gönüllülük alanında çalışan tüm kuruluşları bu günü kutlamaya davet ediyor.
Dünya Gönüllüler Günü bu sene de sadece bir gün yerine bir hafta boyunca kutlanıyor.
5 Aralık Dünya Gönüllüler Günü kapsamında UNV’nin destek verdiği etkinlik listesini aşağıda bulabilirsiniz.
Konferansın ilk gününde düzenlenen "Güneş Enerjisine Kamu Katkıları" oturumunda, Ekonomik Kalkınma, Özel Sektör ve Girişimcilik Genel Koordinatörü Dr. Nusret Mutlu tarafından "GAP Bölgesi Güneş Enerjisi Potansiyeli ve GAP İdaresi Tarafından Gerçekleştirilen Pilot Uygulamalar" başlıklı bir sunum yapıldı.
Etkinliğin ikinci gününde ise, Dr. Nusret Mutlu başkanlığında yürütülen "Kalkınmada Güneş Enerjisi" oturumunda proje ile ilgili detaylı bilgi verildi. Aynı gün düzenlenen bilimsel oturumlarda güneş enerjili sulama uygulamalarının bölgesel kalkınmadaki rolü konusunda iki ayrı makale sunuldu.
SolarTR 2014, Türkiye’de önemi giderek artan güneş enerjisinin yaygın kullanımında yenilikçi teknoloji ve uygulamaları konu alan, bilim ve teknoloji ağırlıklı uluslararası bir konferans.
SolarTR 2014, güneş enerjisi konusunda çalışan araştırmacıdan sanayiye, kamudan uygulamacıya tüm tarafları bir araya getirirerek tüm yönleriyle sektörü ve gelişimini değerlendiren bir platform.
Mevcut durumda GAP Bölgesi’nde herhangi bir EVD şirketi bulunmuyor.
Bu sorundan hareketle, "Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Kullanımı ve Enerji Verimliliğinin İyileştirilmesi" projesi kapsamında, EVD şirketlerinin kurulumunu kolaylaştırmak ve sektörde teknik iş gücü kapasitesinin artırılmasına katkıda bulunmak amacıyla; bir EVD Kuluçka Merkezi kurulması planlandı.
Merkez bünyesinde, sanayide ve binalarda enerji verimliliği uygulamalarının yapılabilmesi için gerekli olan kalibre edilmiş test ve ölçüm cihazlarının yer aldığı bir laboratuvar da yer alıyor.
Merkezde görev alacak mühendisler için, tedarik edilen ölçüm cihazlarının kullanımına yönelik olarak, 15 Kasım 2014 tarihinde Gaziantep Sanayi Odası'nda teorik bir eğitim düzenlendi.
Termal kamera, baca gazı analizörü, ısıl geçirgenlik katsayısı ölçer ve hava hızı ölçüm cihazlarının nasıl kullanıldığının öğretildiği eğitimin ikinci bölümü 20 Aralık 2014 tarihinde gerçekleştirilecek.
Bu çalışma çerçevesinde tesis, taşıt aracı, personel ve benzeri kaynak tahsisi yapabilen EYB’lere cihaz ve ekipman yardımında bulunulması planlanıyor.
Başvuru duyurusu ve seçim süreci sonucunda belirlenen OSB’lerin fiziki şartlarının, personel altyapılarının ve enerji verimliliğine yönelik ilgi ve bilinç seviyelerinin tespit edilebilmesi için saha ziyaretleri gerçekleştiriliyor.
Proje ekibi ve Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü’nün uzmanlarından oluşan heyet; 6 Kasım’da Gaziantep, 7 Kasım’da Adıyaman, 18 Kasım’da Kayseri ve 19 Kasım’da Bursa OSB Bölge Müdürlüklerini ziyaret etti.
Ziyaretler sırasında; OSB Bölge Müdürleri ve EYB yönetim sorumlularına program hakkında bilgi verildi, muhtemel işbirliği alanlarını görüşüldü, EYB’lerin geliştirilmesi için planlanan faaliyetler ve Enerji Yönetim Sistemleri konulu eğitimler hakkında bilgi verildi.
Ayrıca OSB’lerin kapasite ve işletim bilgileri alınarak, OSB’ler hakkında bilgiler güncellendi.
Yeni Ufuklar Podcast yayınları, her bölümünde daha üretken, daha yeşil, daha sağlıklı ve daha bilinçli bir gelecek için çalışan UNDP’nin çalışmalarından seçilen bir öyküyü dinleyicileriyle paylaşıyor.
17 Kasım’da yeni sezonuna başlayan Yeni Ufuklar Podcastları, sezonun ilk bölümünde 23 Ekim’de düzenlenen Sosyal Fayda Zirvesi 2014 İstanbul Buluşması’ndan bazı bölümleri paylaştı.
Programın konusu, her yıl Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu’nun toplandığı BM Haftası sırasında düzenlenen, küresel bir etkinlik ve ‘toplumsal değişim için teknoloji ve sosyal medya’ teması etrafında küresel toplulukları beş yıldır bir araya getiren, eşsiz bir platform olan Sosyal Fayda Zirvesi idi.
Dünya çapında yapılan Sosyal Fayda Zirvesi’ne 70’den fazla ülke ile beraber Türkiye, bu yıl ikinci kez katıldı.
Sosyal Fayda Zirvesi İstanbul buluşmasında, bu yıl da katılımcılar 2030 yılında nasıl bir dünyada yaşamak istediklerini hayal etti.
Yeni Ufuklar Podcastlarını nasıl takip edebilirsiniz?
Türkçe olarak yayınlanan Podcast formatındaki programlar tr.undp.org adresinin yanı sıra iTunes Store, Soundcloud ve Audioboo üzerinde yer alıyor.
UNDP Türkiye İletişim Ofisi tarafından hazırlanan programlar, Radyo İlef ve Açık Radyo’nun katkılarıyla yayınlanmaya devam ediyor.
Yeni Ufuklar Podcastları İstanbul’da Açık Radyo ve Türkiye’nin dört bir yanındaki üniversite radyoları tarafından yayınlanacak.
Program metinlerini, İngilizce ve Türkçe olarak, Yeni Ufuklar Podcast sayfasında bulabilirsiniz. (http://bit.ly/brandnewhorizons)
Yeni Ufuklar Podcastları her hafta Pazartesi günleri yayımlanmaya devam edecek.
Tüm ilanlar için buraya tıklayın.
Katkıda Bulunanlar
Editör: Faik Uyanık
Asistan: Nazife Ece
Stajyer: Damla Deniz Haykır
Bu sayıya katkıda bulunanlar: Birce Albayrak Coşkun, Burcu Morel, Deniz Tapan
© 2014 UNDP Türkiye
Yeni Ufuklar’ın tüm hakları UNDP Türkiye’ye aittir. Yeni Ufuklar dergisinin kaynak gösterilmesi ve ilgili linkin verilmesi kaydıyla dergiden alıntı yapılabilir.