Sayı: 113
BM Kalkınma Programı (UNDP) ve BM Kalkınma Grubu’nun Başkanı Helen Clark, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve diğer uluslararası liderlerle birlikte Gelibolu’daki yüzüncü yıl anma törenlerine katılmadan önce Ankara’da üst düzey hükümet yetkilileri ile görüşmeler yaptı ve Suriye sınırına yakın bir mülteci kampını ziyaret etti.
UNDP ve BM Kalkınma Grubu Başkanı, 21 Nisan’da Ankara’da Cumhurbaşkanı Recep Tayip Erdoğan ve hükümetten üst düzey yetkililerle görüştü.
Helen Clark, Suriye sınırı yakınındaki bir mülteci kampını ziyaret etmek için 22 Nisan’da Gaziantep’teydi.
Clark, Kalkınma Bakanı Cevdet Yılmaz ile birlikte Gaziantep’te GAP Enerji Verimliliği Danışmanlık ve Kuluçka Merkezi’nin açılışını da yaptı. Kuluçka Merkezi, Türk Hükümeti tarafından fonlanan ve GAP Bölge Kalkınma İdaresi ve UNDP tarafından uygulanan teknik işbirliği projesi kapsamında destekleniyor. Enerji Verimliliği Danışmanlık Şirketleri tarafından kullanılacak merkezde, sanayide ve inşaat sektöründe denetim için gerekli olan teknik ve modern test ve ölçüm ekipmanları ile laboratuvar bulunacak.
BM Kalkınma Grubu Başkanı Helen Clark, 23 Nisan’da Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ile birlikte Birleşmiş Milletler’in İstanbul Bölgesel Merkezi’nin açılışını yaptı. Türkiye ve UNDP, küresel kalkınma ortağı olarak Türkiye’nin rolüne odaklanan küresel Ortaklık Çerçeve Anlaşması’nı 2011 yılında imzalamıştı. Stratejik ortaklığın sonucu olan İstanbul’daki yeni Merkez, küresel kalkınma konularının şekillenmesinde ve bu konulara katkı sağlanmasında Türkiye’nin artan rolünü ve taahhüdünü gösteriyor.
Merkez, UNDP’nin Avrupa ve Bağımsız Devletler Topluluğu Bölgesi’nde çalıştığı ülke ve bölgelere nitelikli, erişilebilir ve yerele yönelik hizmetler verecek bir çerçeve içinde faaliyet gösteriyor. Merkez aynı zamanda UNICEF ve BM Toplumsal Cinsiyet Eşitliği ve Kadının Güçlenmesi Birimi (BM Kadın Birimi – UN Women) ofislerine de ev sahipliği yapıyor.
İstanbul Bölgesel Merkezi sürdürülebilir kalkınma, yönetişim ve barışın inşası, enerji, afetlere dayanıklılık ve iklim değişikliği gibi alanlarda çalışıyor. Merkez aynı zamanda toplumsal cinsiyet eşitliği, sağlık, işbirlikleri kurulması, çocuk haklarının korunması ve bilgi ve inovasyon gibi tematik alanlarda da çalışıyor.
Helen Clark ayrıca, 23 Nisan’da İstanbul’da ve 24-25 Nisan’da Çanakkale’de düzenlenen Barış Zirvesi ile Çanakkale Savaşı’nın yüzüncü yılı anma törenlerine de katıldı.
Merkez aynı zamanda UNICEF ve BM Toplumsal Cinsiyet Eşitliği ve Kadının Güçlenmesi Birimi (BM Kadın Birimi – UN Women) ofislerine de ev sahipliği yapıyor.
BM Kalkınma Grubu Başkanı ve UNDP Başkanı Helen Clark, İstanbul Bölgesel Merkezi’nin açılış töreninde, “Bu bilgi birikimini ve teknik uzmanlığı İstanbul’a taşıyarak, 2015 sonrası kalkınma gündemi kapsamında Avrupa ve Bağımsız Devletler Topluluğu Bölgesi’ndeki ulusal ve uluslararası ortaklarımızı desteklemek ve onlarla yakın ilişkiler kurmak için daha iyi konumlanmış oluyoruz” dedi.
UNDP’nin yakın zamanda açıkladığı verilere göre, Avrupa ve Orta Asya’nın gelişmekte olan ve geçiş ekonomilerinde, hatta bazı üst orta gelirli ülkelerde de, yoksulluk ve eşitsizlikler görülüyor. UNDP’nin bu yılın başında açıkladığı “Avrupa ve Orta Asya'nın Geçiş Dönemi ve Gelişmekte olan Ekonomilerinde Yoksulluk, Eşitsizlik ve Kırılganlık” raporuna göre, bu ülkelerde beklenen yaşam süresi de diğer ülkelerin küresel ortalamalarına göre giderek azalıyor. Değişen iklim ve afet riskine giderek daha fazla maruz kalınması nedeniyle bölgede bir yandan mevcut güçlükler süregiderken bir yandan da yenileri ortaya çıkıyor.
İstanbul Bölgesel Merkezi’nin desteği, ülkelerin bu güçlüklere ve sürdürülebilir kalkınma, yönetişim ve barışın inşası, toplumsal cinsiyet eşitliği ve kadının güçlendirilmesi, enerji, afetlere karşı dayanıklılık ve iklim değişikliği ayrıca çocuk haklarının korunması gibi konulara ve diğer benzer alanlara duyarlı bir kalkınma yolunu izlemelerini sağlayacak.
İstanbul Bölgesel Merkezi ve Türkiye Cumhuriyeti, Güney-Güney işbirliğinin teşvik edilmesi ve Türkiye’nin önemli kalkınma deneyimlerini diğer ülkelerle paylaşması için ortak çalışmalarını artıracak. Taraflar arasındaki stratejik ortaklık, Türkiye’nin dünya genelinde kalkınma işbirliğinde yükselen bir donör olduğunu da vurguluyor.
BM ambleminin üzerindeki örtünün kaldırıldığı İstanbul Şişli’deki yeni Bölgesel Merkez’in açılışında BM Kalkınma Grubu ve UNDP’nin Başkanı Helen Clark’a Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş eşlik etti.
İstanbul Bölgesel Merkezi, BM kalkınma sistemi içindeki eşgüdümü artıracak bir şekilde BM Nüfus Fonu’nu da kapsayan İstanbul’daki diğer BM temsilciliklerine yakın bir konumda yer alıyor. UNDP’nin diğer bölge ofisleri Amman, Addis Ababa, Bangkok, Dakar, Kahire ve Panama’da bulunuyor.
Bölgede enerji verimliliğinin sürdürülebilir bir şekilde artırılması amacıyla kurulan GAP Enerji Verimliliği Danışmanlık ve Kuluçka Merkezi’nin açılışını, Kalkınma Bakanı Cevdet Yılmaz ve BM Kalkınma Programı (UNDP) Başkanı Helen Clark birlikte yaptı. Törene, GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanı Sadrettin Karahocagil ev sahipliği yaptı.
Kuluçka Merkezi, “Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Kullanımı ve Enerji Verimliliğinin Artırılması” projesi kapsamında kuruldu. Proje, T.C. Kalkınma Bakanlığı Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi (GAP BKİ) tarafından, UNDP’nin teknik desteği ile yürütülüyor.
Enerji Verimliliği Danışmanlık Şirketleri tarafından kullanılacak olan GAP Enerji Verimliliği Danışmanlık ve Kuluçka Merkezi, projenin en önemli faaliyetlerinden biri ve merkez, Gaziantep Sanayi Odası ve Gaziantep Üniversitesi işbirliği ile kuruldu.
Enerji Verimliliği Danışmanlık ve Kuluçka Merkezi, sanayide ve binalarda enerji verimliliğinin artırılması için enerji denetimlerinin yapılmasında ve danışmanlık hizmetlerinin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor. Şu anda, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Enerji Verimliliği Danışmanlık Şirketleri bulunmuyor. Bölgede enerji verimliliğini sürdürülebilir bir şekilde geliştirmek için yerel Enerji Verimliliği Danışmanlık Şirketlerinin kurulmasının teşvik edilmesi çok önemli.
Bu nedenle, Gaziantep’te GAP Enerji Verimliliği Danışmanlık ve Kuluçka Merkezi kuruldu.
Törende açılış konuşmasını yapan UNDP Başkanı Helen Clark, şunları söyledi: “Bu merkez, UNDP’nin yeşil ve kapsayıcı büyümeye geçmeleri için paydaş ülkeleri nasıl desteklediğini gösteren harika bir örnek. Biz bu tür örneklere ‘üçlü kazanç’ diyoruz çünkü bu tür girişimler hem ekonomik, hem sosyal ve hem çevresel hedefleri ileriye taşıma potansiyeline sahip oluyorlar.”
GAP Enerji Verimliliği Danışmanlık ve Kuluçka Merkezi’nde, sanayide ve binalarda enerji verimliliği uygulamalarının doğru ve çağdaş teknik ve yaklaşımlarla yapılması için gerekli olan test ve ölçüm cihazlarının bulunduğu bir laboratuvar da yer alacak.
Gaziantep Sanayi Odası tarafından tahsis edilen Merkez binası Alman Pasif Ev Enstitüsü’nün EnerPHit kriterine göre tasarlandı ve tadilatı yapıldı. GAP Enerji Verimliliği Danışmanlık ve Kuluçka Merkezi binası, Türkiye’de tadilat görmüş bina kategorisinde EnerPHit sertifikasına sahip ilk ve tek enerji etkin bina olacak.
Pasif Ev, Alman Pasif Ev Enstitüsü’nün belirlediği ve uluslararası anlamda tanınan enerji verimli bina standardıdır. Pasif Evler güneşi, iç ısı kaynaklarını ve ısı kazanımını verimli bir şekilde kullanır ve en soğuk kış mevsimlerinde bile geleneksel ısıtma sistemlerine ihtiyaç duymaz.
UNDP’nin en iyi futbolculardan oluşan takımı, Ebola virüsünden etkilenen Batı Afrika ülkelerindeki iyileştirme çalışmaları için hem bağış toplamak ve hem de farkındalık yaratmak için Fransa 1. Lig takımı Saint Etienne All Stars ile 20 Nisan’da maç yaptı.
UNDP’nin düzenlediği 12.Yoksullukla Mücadele Maçı, Türkiye’de TRT Spor tarafından canlı yayınlandı. AS St. Etienne oyuncusu ve Türkiye’deki futbol severlerin yakından tanıdığı Mevlüt Erdinç de 12. Yoksullukla Mücadele Maçı’nda oynayan dünyaca ünlü futbol yıldızları arasındaydı.
Maçtan elde edilecek gelirin üçte ikisi 20 binden fazla insanın ölümcül hastalıktan dolayı hayatını kaybettiği Gine, Liberya ve Sierra Leone’deki iyileştirme çabaları için kullanılacak.
Fakat ölüm ve acı krizin sadece bir parçası. Salgın üç ülkede edinilen ekonomik ve sosyal kazanımların duraksaması ve hatta gerilemesi riski ile daha önce görülmemiş oranda yaygın bir sosyo-ekonomik krize neden oldu.
UNDP, Birleşmiş Milletler’in Ebola iyileştirme müdahalesini yürütüyor ve üç ülkede erken iyileştirme faaliyetlerini koordine ediyor.
Maç sırasında konuşan UNDP Başkan Yardımcısı Gina Casar: “Uluslararası toplum plâna sadık kalmalı ve en çok etkilen üç ülkenin bu yıkıcı krizden iyileştirilmesi için destek sağlamaya devam etmelidir,” dedi.
“Hasta sayısını sıfıra indirmeliyiz ve bu sıfırda kalmalı. Aynı zamanda bu ülkelerin iyileştirme çabalarına destek vermeliyiz,” diye ekledi.
UNDP Yoksullukla Mücadele Maçı’nın ilki 2003’te Basel’de oynandı. O tarihten itibaren maçlar Madrid, Düseldorf, Marsilya, Malaga, Fes, Lizbon, Atina, Hamburg ve Brezilya’nın Porto Alegre kentinde düzenlendi. Tüm dünyada televizyonlarda canlı olarak yayınlanan her maç farklı zorluklarla karşılaşan farklı ülkelerdeki özel projelere destek sağlıyor.
Bir dostluk maçı olmasına rağmen, futbolcular Dünya Kupası Eleme maçındaymış gibi oynadı ve UNDP yıldız oyuncular takım 7 gol, Saint Etienne Yıldız Oyuncuları ise 9 gol atarak maçı kazandı.
Eğitim, 15-17 Nisan 2015 tarihlerinde Harran Üniversitesi GAP Yenilenebilir Enerji ve Enerji Verimliliği Merkezi’nde (GAP YENEV) yapıldı.
GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı tarafından, UNDP işbirliğiyle yürütülen “Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Kullanımı ve Enerji Verimliliğinin Arttırılması Projesi” kapsamında düzenlenen eğitim, projenin “Kurumsal Kapasite Geliştirme Eylem Planı" kapsamında düzenlendi.
Makine, elektrik-elektronik ve inşaat mühendisleri ile mimarlara yönelik düzenlenen eğitimle, kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapmakta olan teknik personelin çevre dostu teknolojiler, yenilenebilir enerji, enerji verimli yapılaşma, sürdürülebilir mimari ve sertifikasyon süreçleri konularında yetkinliklerinin arttırılması hedeflendi.
Eğitime, GAP Bölgesi'nde yer alan kamu kurumlarından 40 mühendis ve mimar katıldı.
Ekoloji İzmir 6. Organik Ürünler Fuarı 16-19 Nisan 2015 tarihleri arasında İzmir’de düzenlendi.
“GAP Organik Tarım Küme” projesi GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı tarafından UNDP’nin teknik desteği ile yürütülüyor.
Fuarda kurulan stantta Kilis, Diyarbakır, Siirt, Şanlıurfa, Şırnak ve Adıyaman illerinde üretilen organik zeytin, zeytinyağı, nar ekşisi, bal, badem, kuru üzüm, üzüm pekmezi, pamuk, mercimek, buğday ve nohut gibi organik ürünlerin tanıtımı ve pazarlaması yapıldı.
Fuara katılan kurum ve kuruluşlara ‘GAP Organik Tarım Küme” projesinin tanıtımı da yapılmış oldu ve fuar, organik tarım konusunda ikili işbirliklerinin geliştirilmesi ve pazarlama çalışmaları açısından faydalı oldu.
‘Gelecek Turizmde’ projesi, Anadolu Efes, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ortaklığında 2007 yılında başladı.
‘Gelecek Turizmde Sürdürülebilir Turizm Destek Fonu’ yerel turizm aktörlerinin ve sivil toplum örgütlerinin, kamu kuruluşları ve özel kuruluşlarla işbirlikleri geliştirerek sürdürülebilir turizm alanında iyi örneklerin çoğalmasını hedefliyor.
Gelecek Turizmde Sürdürülebilir Destek Fonu için başvurular bu yıl 12 Mayıs’ta başlıyor.
Fon desteği için, Türkiye’de kayıtlı olan ve tüzel kişiliğe sahip kâr amacı gütmeyen sivil toplum kuruluşlarının (sivil toplum örgütleri, odalar, birlikler, kooperatifler, mesleki dernekler, federasyonlar, vakıflar dâhil) yanı sıra üniversiteler ve araştırma enstitüleri/merkezlerinin başvuruları da kabul ediliyor.
Ayrıntılı bilgi ve başvuru için bu bağlantıya tıklayınız.
Hangi Projeleri Destekliyoruz?
Projelere fon desteğinin yanı sıra eğitim, iletişim ve mentorluk gibi uygulama destekleri de fon kapsamında veriliyor. Ayrıca, projelerin işleyişi uzman bir ekiple takip edilerek etki ve sonuçların ölçümlenmesi sağlanıyor.
Projenin ilk yılında seçilen ‘%100 Misia Projesi’, ‘Mardin’de Kadın Liderliğinde Sürdürülebilir Turizm Girişimlerinin Yaratılması Projesi’ ve ‘Seferihisar’ın Geleneksel Mutfağı Projesi’ destekleniyor.
İkinci dönemde ise desteklenmek üzere ‘Dünyanın En Eski Tapınağı Göbeklitepe’de Taş İşçiliği’, ‘Malatya'nın Mirası Arslantepe’ ve ‘Safranbolu Hatırası Projesi’ seçildi.
Daikin, Arçelik-LG, Vestel, Alarko-Carrier, Baymak ve Bosch gibi dünya lideri klima üreticileri, ziyaret sonrasında laboratuvar yatırımı ile ilgili olumlu izlenimlerini ifade etti.
Ayrıca Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı temsilcileri ile piyasa gözetim ve denetim konularını ve Bakanlığın gelecekteki piyasa gözetim ve denetim eylem planlarını görüştüler.
Laboratuvar ziyaretine katılan bütün üreticiler, UNDP/GEF ‘Enerji Verimli Ürünlerin Piyasa Dönüşümü’ projesi kapsamında kurulan test laboratuvarının Türkiye’de klima alanında uygunluk değerlendirme altyapısının geliştirilmesine yönelik olağanüstü bir adım olduğunu belirtti.
Ayrıca, bu laboratuvarın Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın piyasada adil rekabetin sağlanmasına yönelik piyasa gözetim ve denetim faaliyetlerine büyük katkısı olacağını ifade ettiler.
Mobil uygulamada bütçenizin gelir ve giderlerini hesaplayabiliyorsunuz ve birikim hedeflerinizi takip edebiliyorsunuz. Ayrıca, piyasalardan güncel bilgiler de uygulamada yer alıyor.
Paramı Yönetebiliyorum projesi 2009’da Kalkınma Bakanlığı, UNDP, Habitat Kalkınma ve Yönetişim Derneği, Visa Europe Türkiye ve üye bankalarının katılımı ile gençlerin finansal okuryazarlıklarını artırmak amacıyla geliştirildi.
Proje ile gençlerin finansal bilincini geliştirmek için kamu, sivil toplum ve özel sektör Türkiye’de ilk kez bir araya geldi.
Paramı Yönetebiliyorum, 15-30 yaş arası gençlerin kişisel mali kaynaklarını bütçelemelerine ve finans hizmetlerini doğru kullanmalarına destek olacak bir eğitim olanağı sunuyor.
Gönüllü akran eğiticileri ve Kent Konseyi Gençlik Meclislerinin desteği ile gençlere bütçeleme, finansal planlama ve yönetim ve kayıt dışı ekonomi ile mücadele, finansal bilincin sürdürülebilir kalkınmaya katkısı konularında eğitimleri ulaştırıyor.
Projeyle şimdiye kadar, 70 bin gence ulaşıldı ve http://paramiyonetebiliyorum.net üzerinden ulaşılabilen çevrimiçi eğitimleri 26 bin kişi tamamladı.
Projenin önemli bileşenlerinden birisi olan enerji etütleri, sanayi tesislerinde enerji verimliliğinin önemine yönelik bilincin artırılması için etkili bir araç.
Türkiye şartlarına uygun olarak geliştirilen etüt metodolojisinin test edilmesi için, 2014 yılında bir pilot faz tasarlanmıştı.
Pilot faz uygulaması için seçilen dokuz sanayi tesisinde ön etütlere başlandı. Ön enerji etütlerindeki bulguların iyileşme için yüksek bir potansiyel ve buna bağlı olarak detaylı ölçüm gerekliliği ortaya çıkarması durumunda, pilot faza detaylı enerji etütleriyle devam edilecek.
Pilot fazdaki detaylı enerji etütleri, ilgili taraflara; hazırlanan raporların tamlığını, düzgünlüğünü ve geliştirilmiş formata uygunluğunu değerlendirme imkânı verecek.
2015’in ilk aylarında pilot fazdaki enerji etütlerini yürütecek enerji verimliliği danışmanlık (EVD) firmalarını seçmek üzere bir ihale gerçekleştirildi. İhale için çeşitli kalite ölçütleri tanımlandı ve yetkinliği bulunan firmaların söz konusu ihaleye girmelerine imkân verildi.
İhalenin ve kontrat imzalama prosedürlerinin sonuçlanmasından sonra altı EVD şirketi ön enerji etütlerini yapmak üzere seçildi. Seçilen EVD şirketlerinin isimleri şöyle:
Seçilen sanayi şirketlerinin isimleri, bu şirketlerin temel ürünleri ve yürütülen ön enerji etütlerinin tarihleri ise şöyle:
Bundan sonraki adım ön enerji etüdü raporlarının yerel ve uluslararası uzmanlardan oluşturulacak değerlendirme komitesi tarafından incelenmesidir.
Fabrika ziyaretleri ve saha çalışmalarının fotoğrafları için lütfen tıklayınız.
Tüm ilanlar için buraya tıklayın.
Katkıda Bulunanlar
Editör: Faik Uyanık
Asistan: Nazife Ece
Stajyer: Semra Melike Koç
Bu sayıya katkıda bulunanlar: Ceren Gökçe, Deniz Tapan, Necmettin Tokur
© 2014 UNDP Türkiye
Yeni Ufuklar’ın tüm hakları UNDP Türkiye’ye aittir. Yeni Ufuklar dergisinin kaynak gösterilmesi ve ilgili linkin verilmesi kaydıyla dergiden alıntı yapılabilir.