Sayı: 131
GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı tarafından 2007 yılında Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı’nın (UNDP) teknik desteği ile “GAP Bölgesi için Rekabet Gündemi” çalışması gerçekleştirilmişti. Rekabet Gündemi çalışması ile; bölgenin “Sürdürülebilir Medeniyetler Beşiği” vizyonuna ulaşabilmesi için rekabet gücünü artıracak, bölgeyi markalaştıracak strateji ve sektörleri de ortaya koymuştu. Rekabet Gündeminde öne çıkan yenilenebilir enerji, organik tarım, nitelikli tekstil ve turizm ile ilgili projeler GAP Eylem Planlarında (2008-2012 ve 2014-2018) uygulamaya geçirildi.
GAP Bölgesi’nde “coğrafi bölge” ölçeğinde deneyimlenen Rekabet Gündemi çalışmasının, Düzey II Bölgeleri’nde ölçeklendirilmesi, Rekabet Gündemi yaklaşımının ve metodolojisinin tekrar edilebilirliği, sürdürülebilirliği, kurumsallaşması, bölgesel kalkınma planlarına entegre edilebilecek rekabet gündemlerinin hayata geçirilmesi ve kalkınma ajansları tarafından uygulanabilmesine rehberlik edecek bir Araç Seti oluşturma fikri doğdu.
Buradan yola çıkarak, GAP Bölge Kalkınma İdaresi (GAP BKİ) Başkanlığı tarafından Avrupa Birliği’nin mali ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı’nın (UNDP) teknik desteği ile yürütülen GAP Bölgesi için Rekabet Gündemi Projesi kapsamında Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) tarafından “Bölgesel Rekabet Gündemlerinin Tasarımı İçin Araç Seti” hazırlandı.
Bu araç seti, bölgelerin rekabet güçlerinin ve rekabetçilik konusunda gelişmeye açık alanlarının tespiti amacıyla kullanılabilecek farklı araçları tanıtıyor ve bu araçların rekabet gücü gündemlerinin oluşturulmasında sağlayacağı katkıları tartışıyor. Bölgesel Rekabet Gündemlerinin Tasarımı İçin Araç Seti, ülkelere ulusal düzeyde bölgesel politikaların uygulanması ve yerelden kalkınmanın sağlanması için iyi bir fırsat sunuyor. Bu çalışmada bölgesel rekabet gündeminin içeriğini zenginleştirmek için kullanılabilecek analitik araçlar, dokuz alanda toplanarak bir araç seti oluşturuldu. Bu alanlar:
1- Yatırım Ortamı
2- İhracat Performansı ve Üretim Yapısı
3- Değer Zinciri
4- Beceri Seti
5- Bağlantı Düzeyi
6- Dış Ekonomik Çevre
7- Bölgesel Yenilikçilik Ekosistemi
8- Yerel Girişimcilik Ekosistemi
9- Yaşam Kalitesi
Her alan için geliştirilen araç setinde ölçme, performans analizi, kıyaslama, nedensellikleri tespit etme gibi farklı amaçlara yönelik analizlerin nasıl yapılabildiği ve bunların bölgesel rekabet gücü gündemleri için nasıl anlamlar türetebildiği ele alınıyor.
Bölgesel Rekabet Gündemlerinin Tasarımı İçin Araç Seti (PDF) için buraya tıklayın.
BASIN BÜLTENİ
GAP Bölgesi’nin düşük karbonlu ekonomi ve endüstriyel üretime geçiş planı, İngiltere Büyükelçiliği’nin finansal desteği ile GAP İdaresi tarafından yürütülecek proje sonucunda belirlenecek
Düşük karbonlu ve çevre dostu üretime geçiş potansiyelini belirlemek üzere geliştirilen proje, İngiliz Refah Fonu (British Prosperity Fund) tarafından finanse ediliyor
Endüstriyel üretimde enerji verimliliğinin iyileştirilmesi ve bunun sonucunda düşük karbon salımlı ekonomiye geçiş, iklim değişikliği karşısında çok önemli bir rol oynuyor. Türkiye’nin Ulusal İklim Değişikliği Eylem Planı ve Ulusal İklim Değişikliği Stratejisi de endüstriyel enerji yönetiminin ve enerji verimliliğini iyileştirme çalışmalarının arttırılmasını öngörüyor. GAP Bölgesi’nde sadece Gaziantep ilinde yer alan organize sanayi bölgelerinin aylık elektrik enerjisi tüketimi 300 milyon kWh’in üzerinde. İlave olarak, endüstriyel ısıtma amaçlı doğal gaz tüketimi ise ayda 30 milyon m3 seviyesinde. Bu kapsamda; GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı tarafından Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı’nın (UNDP) teknik desteği ile yürütülmekte olan “Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Kullanımı ve Enerji Verimliliğinin Arttırılması Projesi” çerçevesinde, GAP Bölgesi’nin düşük karbon salımlı ve çevre dostu üretime geçiş potansiyelini belirlemek üzere bir proje geliştirildi.
Proje kapsamında, farklı endüstriyel sektörlerde faaliyet gösteren bir grup tesiste enerji verimliliğini arttıracak ve karbon ayak izini azaltacak potansiyellerin belirlenmesi amacıyla etüt çalışmaları gerçekleştiriliyor. Söz konusu proje kapsamında, şu ana kadar 10 tesiste enerji tasarrufu olanakları belirlenmiş durumda. Enerji etütleri sonucunda oluşturulacak raporlar, düşük karbonlu ekonomiye geçiş planının hazırlanmasında kullanılacak. Endüstriyel tesislerin karbon emisyonlarının azaltılması yoluyla, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin sürdürülebilir ekonomik kalkınmasına katkıda bulunulması ve rekabet avantajı sağlanması hedefleniyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yürütülen KOBİ'lerde Enerji Verimliliği Projesi kapsamında Enerji Verimliliği Finansmanı ve Başarı Hikâyeleri konulu bir çalıştay düzenlendi. Çalıştaya çeşitli finans kuruluşları, enerji servis sağlayıcıları, kamu kurumları ve özel şirketlerden yoğun katılım sağlandı.
Çalıştayda Küresel Çevre Fonu’nun (GEF) finansal desteği ile Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü tarafından UNIDO ve UNDP ile birlikte yürütülen Sanayide Enerji Verimliliğinin Arttırılması Projesi kapsamında bir sunum gerçekleştirildi. Projenin kısa tanıtımının yanı sıra projenin önemli iki faaliyeti olan Enerji Yönetim Sistemleri Uzman Seviye Eğitimleri ve Organize Sanayi Bölgelerine kurulan ve kurulacak olan Enerji Yönetim Birimleri ile ilgili bilgiler aktarıldı. Ayrıca sunumda, Enerji Yönetim Sistemleri Uzman Seviye Eğitimi ile sağlanan enerji tasarruf istatistikleri de paylaşıldı.
Sanayide Enerji Verimliliğinin Artırılması Projesi kapsamında uzman düzeyindeki Enerji Yönetim Sistemleri üçüncü grup eğitimlerinin üçüncü ve son modül eğitimi 26-27-28 Eylül tarihlerinde gerçekleştirildi. Sanayide Enerji Verimliliğinin Artırılması Projesi; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü (YEGM) tarafından Küresel Çevre Fonu (GEF) desteğiyle Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ve Birleşmiş Milletler Sınai Kalkınma Örgütü (UNIDO) ile işbirliği içinde yürütülüyor.
İzmir’de gerçekleştirilen eğitime 10 sanayi şirketinden 15 temsilci ve 16 yerel danışman katıldı. Eğitimin ikinci gününde katılımcılar, ISO 50001 uygulamasının başarı ve performansını izlemek ve bilgilenmek amacıyla Türkiye’nin petro-kimya devi PETKİM A.Ş.’yi ziyaret ettiler ve daha önceki modüllerde teorik eğitimini aldıkları bilgileri yerinde gözlemleme şansı buldular. İzmir eğitimin de tamamlanmasının ardından tüm gruplar için eğitim modülü başarı ile sonlanmış oldu.
Ankara ve İstanbul gruplarında bulunan fabrikalar son eğitim modüllerinin ardından eşleştirildikleri danışmanlarla beraber Enerji Yönetim Sistemi yaklaşımının sağladığı faydaları raporlamak için final raporlarını uluslararası danışmanlara ve proje ekibine sundular. Bu eğitimin ardından İzmir grubunda bulunan fabrikalardan da aynı raporların hazırlanması bekleniyor. Final raporları sayesinde elde edilen ve elde edilmesi planlanan enerji tasarruf miktarları bilgisine ulaşılabiliyor.
Başarılı tasarruf sonuçları ve fabrikalardan gelen yoğun talepler üzerine Enerji Yönetim Sistemleri Uzman Seviye Eğitimlerinin yeniden başlatılması yönünde karar alındı. Eylül ayı itibari ile başvurular toplanarak değerlendirme süreci başlatıldı. Ekim ayı itibari ile de yeni eğitimlerin başlatılması planlanıyor.
Bu yılki Sosyal Fayda Zirvesinde, etik moda alanında çalışmalarıyla bilinen Doç.Dr. Şölen Kipöz’ün moderatörlüğündeki “Sürdürülebilir Moda:Bir Oksimoron mu?” başlıklı oturuma, bir sürdürülebilir moda girişimi olarak Argande markası hakkında bilgi vermek amacıyla, Argande tasarım koordinatörü Hatice Gökçe katıldı.
Argande markası, Güneydoğu Anadolu’daki kadınların sosyal ve ekonomik olarak güçlendirilmesi amacıyla Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ile GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı (GAP BKİ) ortaklığı ve İsveç Uluslararası Kalkınma İşbirliği Ajansı (Sida) finansmanıyla Mayıs 2008’den beri uygulanan “GAP Bölgesinde Kadının Güçlendirilmesinde Yenilikler Projesinin (IWEP-2)” bir bileşeni olarak ortaya çıkmıştır. Argande, kadınların iş gücü piyasasına katılımını, Güneydoğu Anadolu'nun markalaştırılmasını ve yeni satış ve pazarlama fırsatlarının yaratılmasını hedeflemektedir.
Konuşmasında sürdürülebilir kalkınmanın önemli bir boyutu olan Sosyal Sürdürülebilirlik açısından Argande’yi “sosyal faydayı temel amaç olarak gören ilk girişim” olarak tanıtan Şölen Kipöz, sosyal sürdürülebilirliğin moda endüstrisi için kaçınılmaz bir hedef haline gelmeye başladığı günümüzde Argande girişiminin bu alandaki lider konumuna dikkat çekti.
Kipöz’ün ardından söz alan Hatice Gökçe konuşmasında, Argande’nin ilk amacının bölgedeki kadınların iş gücüne katılımını arttırmak olmasına ragmen, tüketicilerin acıma duygularını harekete geçirerek onları “hayır” işlemeye özendiren bir marka imajı yerine, bu ülkenin tasarımcılarının tasarımları ve yine yerel kadının emeğiyle ortaya çıkan ürünleri içeren bir marka imajı oluşturmaya çalıştıklarını belirtti.
Argande ile ulaşılmak istenen bir diğer hedefin ise bölgeye özgü değerlerin yeniden ön plana çıkarılması olduğunu belirten Gökçe ayrıca şunları söyledi: “İkinci önemli amaç bölgeye ait değerlerin bir markanın unsuru olarak yer almasıydı. Şelşepik ve kutnu gibi Şırnak ve Gaziantep yöresine ait olan unutulmaya yüz tutmuş, üretimi neredeyse birer tane atölyeyle sınırlı kalmış kumaşları bu projeyle tekrar hayata döndürdük. Ayrıca bütün katalog çekimlerini bölgede, Gaziantep, Şanlıurfa ve Mardin’de gerçekleştirdik.”
Argande’nin daha çok üretmek, daha çok satmak ve kar marjını arttırmak gibi sıradan bir moda markasının olağan amaçlarını benimsemediğinin altını çizen Gökçe, IWEP projesi ve Argande markası sayesinde ulaşılan bölgedeki 1000 kadının kendileri için çok daha önemli olduğunu söyledi. 8 yıldır devam eden bu projenin arkasındaki gücün gönüllüler olduğunu belirten Gökçe, 8 yılda 16 koleksiyon hazırladıklarını, Türkiye’nin en önemli 30 tasarımcısının da koleksiyonlara destek verdigini belirtti.
Ayrıca Hatice Gökçe’nin konuşmasında Argande markasının İstanbul Moda Haftası’nda sergilenen koleksiyonlarında bugüne kadar 65 model destek verdiği vurgulandı. Toplamda 300’e yakın alanında uzman kişinin proje kapsamında ortaya çıkan Argande markası altında gönüllü olarak bir araya geldiği ve 8 yıldır bu desteğin aksamadan devam ettiği ifade edildi.
İsmim Gizem Tülüoğlu, 26 yaşındayım. Geçmişte edindiğim profesyonel kazanımlarımı ve yer aldığım proje faaliyetlerinde edindiğim tecrübeleri paylaşmak ve bu sayede kalkınma, barış ve büyüme hedeflerine katkı sağlamak isteği ile 6 ay önce UNDP Türkiye’de BM gönüllüsü (Proje Asistanı) olarak çalışmaya başladım. Birleşmiş Milletler Gönüllüleri, sürdürülebilir kalkınma hedeflerini, büyüme ve kalkınmanın önemini hissedebileceğim çok güzel bir yer oldu. Dahası, bu projede yer alırken, mimarlar, mühendisler, yerel ve yabancı uzmanlar ile tanıştım ve bu projenin daha da iyi uygulanabilir bir hale gelmesi, sürdürülebilir hedeflere ulaşması için görüşmeler yaptık. Açıkca söyleyebilirim ki, tüm bu yoğun çalışma günleri boyunca sürdürülebilir hedeflere katkıda bulunabileceğim araştırmalar yapıp yeni bilgiler edindim ve çok çalıştım! Arkadaşlarımla deneyimlerimi paylaşırken aynı zamanda da bir gönüllü olarak projeye nasıl farklı katkılar sağlayabileceğimi araştırmaya devam ettim. Evet! Tüm bu nedenlerden dolayı ‘‘Türkiye’de Binalarda Enerji Verimliliğinin Artırılması’’ projesinde yer almak ve BM gönüllüsü olmak benim için çok güzel bir deneyim…
Sürdürülebilir kalkınma, enerji tüketimi, U değerleri, Bütünleşik Bina Tasarımı Yaklaşımı benim için teknik terimler iken, bu proje ile birlikte daha da aşina olduğum konular haline geldi. Bakanlıklar ve uluslararası şirketlerdeki uzmanlarla birlikte, kalkınma konusu ve proje faaliyetleri üzerine çalışacağım için çok heyecanlıydım. Tüm deneyimlerime dayanarak söyleyebilirim ki, bu proje yüksek enerji ve CO2 tüketiminin azaltılması üzerine farkındalık ve bilgi edinimini artırdığı ve tüm dünyadaki en iyi uygulamaları gözlemlediği, bunları etkileşimli bir çalışma ile proje faaliyetlerine yansıttığı için Türkiye’deki bina sektörü, mimarlar, mühendisler ve tabi ki Türk toplumu için çok önemli bir yere sahiptir. Proje faaliyetlerinin uygulanması sırasında, Bütünleşik Bina Tasarımı Yaklaşımı’nın dünyadaki en iyi örnekleri ile birlikte enerji simulasyonu, ısıtma sistemleri, bina bilgi modellemesi, bina yapısı, su kullanımı, evsel çevresel durumlar, materyaller, katı atıklar, havalandırma, aydınlatma ve akustik unsurlar dikkate alınmıştır. Tüm bu deneyimleri kazanırken, projenin en önemli çıktılarından birisi olan, BBTY yaklaşımı ile yapılmış olan Ankara’daki demo okul bina kampüsününün inşaa sürecinde yer aldım. Yaklaşık sıfır enerji tüketimi ve inşaat planına sahip, Etimesgut-Eryaman Cezeri Yeşil Teknoloji Teknik ve Meslek Lisesi’nin inşaat aşamalarını görmek kariyerimde edindiğim önemli bir deneyim oldu Tüm bunlar bana sürdürülebilir kalkınma hedeflerine birlikte katkı sağlayabileceğimiz birçok insanla tanışma fırsatı ve etkileşimli bir çalışma ortamı sağladı.
BM gönüllüsü olmak bana kişisel ve profesyonel anlamda birçok katkı sağladı : grup çalışmalarında yer aldım, sunum ve organizasyon yeteneğimi pekiştirdim, ulusal ve uluslararası anlamda etkileşimli kalkınma çalışmalarında yer aldım. Barış ve kalkınmaya katkıda bulunduğum ve daha emin adımlarla yürüdüğüm için mutluyum ve ilerleyen dönemlerde de BM gönüllüsü olarak yeni görevlerde yer almak istiyorum. Biliyorum ki gönüllü olmak istemekle başlar!
Gizem Tülüoğlu
BM Gönüllüsü
Team Leader (Deadline - 4-November-2016)
Project Associate (Deadline - 7-November-2016)
Communications Clerk (Deadline - 8-November-2016)
Operations Associate (Deadline - 10-November-2016)